Prostaatkanker

Over prostaatkanker

Prostaatkanker (PCa) is één van de meest voorkomende kankers bij mannen en onwikkelt zich het meest frequent bij mannen ouder dan 50 jaar. PCa is de tweede meest dodelijke kanker na longkanker. Echter niet steeds sterft men aan PCa. Ongeveer 20-40% van de PCa die vandaag wordt gediagnosticeerd is “indolent”, wat betekent dat het onwaarschijnlijk is dat de kanker zich zal verspreiden en zal leiden tot complicaties voor de patiënt. Daarom sterven vele mannen uiteindelijk aan andere oorzaken voordat de PCa een impact heeft op hun leven.

Progressie van prostaatkanker en gerelateerde symptomen

  1. Tumor beperkt tot de prostaat: De prostaattumor groeit gewoonlijk langzaam en blijft gedurende vele jaren beperkt tot de prostaat (Figuur A). Gedurende deze tijd veroorzaakt de tumor weinig of geen symptomen.

    tumor beperkt tot prostaat

  2. Tumor verspreidt zich buiten de prostaat: Als de kanker voortschrijdt (dwz progressief wordt), kan hij zich verspreiden (metastaseren) buiten de prostaat, eerst naar het omringend weefsel (lokale spreiding; Figuur B). De urinestroom vanuit de blaas kan verminderen en urineren wordt moeilijker. Als de urinestroom volledig wordt geblokkeerd, resulteert dit in een pijnlijke blaas. Uiteindelijk kan de PCa zich verspreiden naar andere delen van het lichaam (verdere verspreiding), zoals naar de lymfeklieren (Figuur C), botten, longen en lever (Figuur C). PCa verspreidt zich meestal eerst naar de lagere ruggewervels en het bekken met mogelijk rugpijn als gevolg. Symptomen worden daardoor meestal geassocieerd met gevorderd prostaatkanker.

    verspreiding tumor

Bepaling van het stadium van prostaatkanker

Het TNM (tumor, (lymfe)klieren, metastasen) classificatie systeem wordt gebruikt om te bepalen hoe gevorderd de PCa is, of deze beperkt is tot de prostaat of zich heeft verspreid vanuit de prostaat. Indien de tumor beperkt is tot de prostaat wordt verwezen naar stadium T1 of T2. Wanneer de tumor zich heeft verspreid buiten de prostaat, wordt er naar verwezen als T3 of T4. Mannen met T3-T4 PCa hebben een slechtere prognose dan mannen met T1-T2 PCa. De behandelingsopties verschillen afhankelijk van het stadium en de verwachte progressie van de kanker. Voor indolente, langzaam groeiende tumoren, is (directe) behandeling geen noodzaak maar kan actieve opvolging/toezicht (ook wel uitgestelde therapie genoemd) een goede optie zijn. Indien voor behandeling wordt gekozen, zijn chirurgische verwijdering van de prostaat (radicale prostatectomie), interne of externe radiotherapie/bestraling en/of hormoontherapie gebruikelijke opties.

Nederlands Kanker Instituut

Wikipedia